Το μορατόριουμ του Παγκόσμιου Οργανισμού Εμπορίου (ΠΟΕ), το οποίο εμπόδιζε την επιβολή δασμών στις ηλεκτρονικές μεταδόσεις από το 1998, έληξε μετά την αποτυχία της 14ης Υπουργικής Διάσκεψης που πραγματοποιήθηκε στη Γιαουντέ του Καμερούν. Μετά από τέσσερις ημέρες μαραθωνίων διαπραγματεύσεων, τα μέλη δεν κατάφεραν να καταλήξουν σε συμφωνία για την παράταση της απαγόρευσης που, για σχεδόν τρεις δεκαετίες, χρησίμευε ως νομικό πλαίσιο για το παγκόσμιο ψηφιακό εμπόριο.
Αυτός ο αποκλεισμός θέτει τις βάσεις για μια δυνητικά βαθιά μετατόπιση στο διεθνές ηλεκτρονικό εμπόριο: από τώρα και στο εξής, κάθε χώρα είναι ελεύθερη να επιβάλλει δασμούς σε ψηφιακές λήψεις, υπηρεσίες streaming, λογισμικό και άλλο διασυνοριακό διαδικτυακό περιεχόμενο . Ενώ η πρακτική εφαρμογή αυτών των δασμών αναμένεται να πάρει χρόνο, το γεγονός και μόνο ότι αυτή η προστασία έχει αρθεί δημιουργεί μια ατμόσφαιρα αβεβαιότητας που ανησυχεί τόσο τις κυβερνήσεις όσο και τις επιχειρήσεις, ειδικά σε οικονομίες με υψηλή ψηφιοποίηση όπως η Ευρωπαϊκή Ένωση.
Ένα συνέδριο στα όρια του χρόνου στη Γιαουντέ
Η 14η Υπουργική Διάσκεψη του ΠΟΕ (MC14) πραγματοποιήθηκε σε διάστημα τεσσάρων ημερών στη Γιαουντέ, την πρωτεύουσα του Καμερούν , και ολοκληρώθηκε τις πρώτες πρωινές ώρες με ένα κοινό μήνυμα: οι διαπραγματεύσεις απέτυχαν όχι λόγω έλλειψης προτάσεων, αλλά λόγω έλλειψης χρόνου. Ο Υπουργός Εμπορίου του Καμερούν και πρόεδρος της διάσκεψης, Luc Magloire Mbarga Atangana, αναγνώρισε στους συνέδρους ότι «δεν είχαμε χρόνο» για να οριστικοποιήσουμε συμφωνίες σχετικά με το πρόγραμμα εργασίας για το ηλεκτρονικό εμπόριο και τη συνέχιση των υφιστάμενων μορατόριουμ.
Το μορατόριουμ, που συμφωνήθηκε για πρώτη φορά το 1998, ανανεωνόταν από διάσκεψη σε διάσκεψη, συνήθως για περιόδους δύο ετών . Αυτή τη φορά, ωστόσο, η σύγκρουση μεταξύ των θέσεων ορισμένων βασικών παικτών ήταν πολύ βαθιά για να διασωθεί την τελευταία στιγμή, παρά τις προσπάθειες των διαπραγματευτών να επιτύχουν συμβιβασμούς εν μία νυκτί από Κυριακή έως Δευτέρα.
Η Γενική Διευθύντρια του ΠΟΕ, Νγκόζι Οκόντζο-Ιουεάλα, παραδέχτηκε ότι ήταν «πολύ κοντά» στην επίτευξη μιας δέσμης συμφωνιών που περιελάμβανε, εκτός από το ψηφιακό μορατόριουμ, κείμενα για θεσμική μεταρρύθμιση, επιδοτήσεις αλιείας και διατάξεις που σχετίζονται με τη Συμφωνία TRIPS (πνευματική ιδιοκτησία). Παρόλα αυτά, αναγνώρισε ότι ο χρόνος είναι εναντίον τους και προέτρεψε να μεταφερθεί το υπόλοιπο έργο στην έδρα του οργανισμού στη Γενεύη.
Η Οκόντζο-Ιουέλα σημείωσε ότι αυτή δεν θα είναι η πρώτη φορά που το μορατόριουμ αναστέλλεται προσωρινά: έληξε μία φορά στο παρελθόν, μετά τη διάσκεψη του Σιάτλ το 1999 , και επαναφέρθηκε δύο χρόνια αργότερα στη Ντόχα. Παρόλα αυτά, αναγνώρισε ότι το τρέχον πλαίσιο είναι πιο τεταμένο και ότι οι αγορές αντιδρούν πολύ πιο ευαίσθητα σε οποιοδήποτε σημάδι κανονιστικού κατακερματισμού στο ψηφιακό περιβάλλον.
Ηνωμένες Πολιτείες, Βραζιλία, Ινδία και Τουρκία: ο πυρήνας του αποκλεισμού
Το κύριο σημείο διαφωνίας περιστράφηκε γύρω από τη διάρκεια και τη φύση της παράτασης . Οι Ηνωμένες Πολιτείες τάχθηκαν υπέρ της μόνιμης καθιέρωσης του μορατόριουμ ή, τουλάχιστον, της έγκρισης μιας πολύ μακράς παράτασης που θα προσέφερε έναν ορίζοντα μακροπρόθεσμης σταθερότητας. Η Ουάσιγκτον παρουσίασε την ανανέωση ως το «ευκολότερο και πιο προφανές μέτρο» της διάσκεψης, ένα είδος ώριμου καρπού που απλώς έπρεπε να συλλεχθεί για να δείξει ότι ο ΠΟΕ παραμένει σχετικός στην ψηφιακή οικονομία.
Η Βραζιλία, από την πλευρά της, αντιστάθηκε σε οποιαδήποτε λύση που έμοιαζε πολύ με αόριστης διάρκειας πάγωμα. Η Μπραζίλια τάχθηκε υπέρ περιορισμένων παρατάσεων —περίπου δύο ετών— σύμφωνα με την πρακτική που ακολουθείται από το 1998, ή τετραετών τύπων με ρήτρες αναθεώρησης στα μισά της περιόδου. Η ιδέα της Βραζιλίας ήταν να διατηρηθεί το δημοσιονομικό και κανονιστικό περιθώριο ελιγμών, δεδομένης της ταχύτητας με την οποία εξελίσσεται το ψηφιακό εμπόριο.
Τις τελευταίες ώρες της συνόδου κορυφής, κυκλοφόρησαν αρκετές συμβιβαστικές προτάσεις. Οι διπλωμάτες που ήταν παρόντες στη Γιαουντέ ανέφεραν ένα προσχέδιο που πρότεινε τετραετή παράταση με ένα επιπλέον έτος μετάβασης έως το 2031. Αργότερα, συζητήθηκε μια άλλη τετραετής φόρμουλα με ενδιάμεση αναθεώρηση, αλλά δεν κατάφερε να συγκεντρώσει την απαραίτητη υποστήριξη. Η αμερικανική αντιπροσωπεία ισχυρίστηκε μάλιστα ότι η Βραζιλία, υποστηριζόμενη από την Τουρκία, αντιτάχθηκε σε ένα «σχεδόν συναινετικό έγγραφο» που είχε την υποστήριξη της πλειοψηφίας των 166 μελών.
Σε αυτή την εξίσωση προστέθηκε ο ρόλος της Ινδίας και άλλων αναπτυσσόμενων χωρών , οι οποίες διστάζουν να παρατείνουν την απαγόρευση επ' αόριστον. Το Νέο Δελχί υποστηρίζει εδώ και χρόνια ότι η διατήρηση του μορατόριουμ περιορίζει την ικανότητα των κρατών να εισπράττουν φορολογικά έσοδα από διασυνοριακές ψηφιακές συναλλαγές , πόρους που θα μπορούσαν να διατεθούν για επενδύσεις σε υποδομές, συνδεσιμότητα και δημόσιες υπηρεσίες. Αυτό το επιχείρημα βρήκε απήχηση σε πολλά μέλη του Παγκόσμιου Νότου, τα οποία βλέπουν τα ψηφιακά τιμολόγια ως έναν ακόμη μοχλό για την ενίσχυση της φορολογικής τους βάσης.
Η Τουρκία, από την πλευρά της, υπέβαλε απαιτήσεις της τελευταίας στιγμής που άλλα μέλη, συμπεριλαμβανομένων των Ηνωμένων Πολιτειών και αρκετών Ευρωπαίων εταίρων, θεώρησαν απαράδεκτες στο σύντομο χρονικό διάστημα που απομένει. Όλα αυτά περιέπλεξαν περαιτέρω μια ήδη περίπλοκη διαπραγμάτευση σε ένα σύστημα όπου οποιαδήποτε απόφαση μπορεί να ασκηθεί βέτο από ένα μόνο μέλος.
Τι κάλυπτε το μορατόριουμ και τι μπορεί να συμβεί τώρα;
Το μορατόριουμ του ΠΟΕ αναφέρεται στην απαγόρευση επιβολής τελωνειακών δασμών στις «ηλεκτρονικές μεταδόσεις ». Αυτή η κατηγορία περιλαμβάνει αγαθά και υπηρεσίες που παράγονται, διανέμονται ή διατίθενται στην αγορά ψηφιακά: ηλεκτρονικά βιβλία, μουσική, ταινίες, βιντεοπαιχνίδια, λογισμικό προς λήψη, υπηρεσίες δεδομένων, διαδικτυακή διαφήμιση, εξ αποστάσεως εκπαίδευση, ψηφιακές χρηματοοικονομικές υπηρεσίες και, γενικά, ένα ευρύ φάσμα περιεχομένου και υπηρεσιών που βασίζονται στο cloud.
Από την έγκρισή της το 1998, όταν το ψηφιακό εμπόριο μόλις αναδυόταν, το μορατόριουμ ανανεώνεται αυτόματα σε κάθε Υπουργική Διάσκεψη. Κατά τη διάρκεια αυτών των ετών, η σημασία του τομέα έχει αυξηθεί εκθετικά σε σημείο που σήμερα, το ψηφιακό εμπόριο αντιπροσωπεύει ήδη περισσότερο από το ήμισυ των παγκόσμιων εξαγωγών υπηρεσιών . Με άλλα λόγια, ο οικονομικός αντίκτυπος της τρέχουσας απόφασης είναι πολύ μεγαλύτερος από ό,τι ήταν πριν από δύο δεκαετίες.
Με την επίσημη λήξη του μορατόριουμ, οι χώρες μπορούν, θεωρητικά, να αρχίσουν να επιβάλλουν τελωνειακούς δασμούς στις λήψεις και τη ροή από το εξωτερικό. Ωστόσο, τόσο η ηγεσία του ΠΟΕ όσο και αρκετοί διπλωμάτες έχουν προειδοποιήσει ότι η εφαρμογή συγκεκριμένων συστημάτων είσπραξης εσόδων για αυτές τις συναλλαγές δεν είναι κάτι που μπορεί να γίνει από τη μια μέρα στην άλλη. Απαιτεί νομικές μεταρρυθμίσεις, τεχνικές προσαρμογές στα τελωνεία και συντονισμό μεταξύ των φορολογικών αρχών και των ψηφιακών ρυθμιστικών αρχών.
Στην πράξη, αυτό σημαίνει ότι δεν αναμένονται άμεσες αλλαγές στις περισσότερες αγορές βραχυπρόθεσμα, συμπεριλαμβανομένης της Ευρωπαϊκής Ένωσης και της Ισπανίας, όπου μελετάται η μελλοντική ανάπτυξη του ηλεκτρονικού εμπορίου και η ρύθμιση του ψηφιακού εμπορίου δομείται κυρίως μέσω του ΦΠΑ, των κανονισμών για τις ψηφιακές υπηρεσίες και των πλαισίων δεδομένων, αντί των παραδοσιακών δασμών. Παρόλα αυτά, οι ευρωπαϊκές κυβερνήσεις θα συνεχίσουν να παρακολουθούν στενά τη συζήτηση, τόσο για να προστατεύσουν τις πλατφόρμες τους όσο και για να αποτρέψουν τον κατακερματισμό της αγοράς που θα αύξανε το κόστος πρόσβασης σε βασικές υπηρεσίες για επιχειρήσεις και καταναλωτές.
Η ίδια η Οκόντζο-Ιουέλα προσπάθησε να υποβαθμίσει τον συναγερμό υπενθυμίζοντας μια προηγούμενη προσωρινή λήξη στα τέλη της δεκαετίας του 1990. Ωστόσο, το τρέχον πλαίσιο -με εμπορικές εντάσεις, γεωπολιτικές συγκρούσεις και πολύ μεγαλύτερη εξάρτηση από τις ψηφιακές υπηρεσίες- σημαίνει ότι οποιοδήποτε βήμα προς νέα εμπόδια στο ηλεκτρονικό εμπόριο θα έχει πιο άμεσες επιπτώσεις στην εμπιστοσύνη των επενδυτών και στον σχεδιασμό των μεγάλων τεχνολογικών εταιρειών.
Οι εταιρείες και οι διεθνείς οργανισμοί ανησυχούν πολύ.
Το αποτέλεσμα στη Γιαουντέ έχει προκαλέσει ανησυχητικές αντιδράσεις στον επιχειρηματικό κόσμο και μεταξύ αρκετών κυβερνήσεων. Για τον Γενικό Γραμματέα του Διεθνούς Εμπορικού Επιμελητηρίου (ICC), John Denton, η αδυναμία των μελών του ΠΟΕ να καταλήξουν σε μια συγκεκριμένη πολιτική συμφωνία για το μορατόριουμ σε μια περίοδο υψηλής οικονομικής έντασης είναι «ιδιαίτερα ανησυχητική». Κατά την άποψή του, αντί να παρέχει μια σαφή βάση για επενδύσεις και σχεδιασμό, το αποτέλεσμα τροφοδοτεί την αβεβαιότητα σχετικά με τις προκλήσεις της εισόδου στο ηλεκτρονικό εμπόριο «τη χειρότερη δυνατή στιγμή».
Από το Ηνωμένο Βασίλειο, ο Υπουργός Επιχειρήσεων και Εμπορίου Peter Kyle χαρακτήρισε το αποτέλεσμα ως «σημαντικό πισωγύρισμα για το παγκόσμιο εμπόριο» και επανέλαβε ότι η διατήρηση ενός ανοιχτού περιβάλλοντος για τις ψηφιακές υπηρεσίες είναι το κλειδί για την ανταγωνιστικότητα των ευρωπαϊκών και βρετανικών επιχειρήσεων. Εκπρόσωποι της Ευρωπαϊκής Ένωσης συμφώνησαν με αυτά τα συναισθήματα, θεωρώντας την παράταση του μορατόριουμ ως άμεση απόδειξη της ικανότητας του ΠΟΕ να προσαρμοστεί στην οικονομία του 21ου αιώνα.
Μεγάλες εταιρείες τεχνολογίας έχουν επίσης υψώσει τη φωνή τους. Ο John Bescec, επικεφαλής τελωνειακών και εμπορικών υποθέσεων στη Microsoft, εξήγησε ότι οι εταιρείες ανέμεναν μεγαλύτερη βεβαιότητα και προβλεψιμότητα σχετικά με το πλαίσιο του ψηφιακού εμπορίου, αλλά αντιμετώπισαν το αντίθετο. Ο φόβος είναι ότι, εάν η κατάσταση συνεχιστεί, ορισμένες χώρες μπορεί να αρχίσουν να διερευνούν επιλεκτικούς δασμούς σε ορισμένες υπηρεσίες ή περιεχόμενο, περιπλέκοντας τη διαχείριση των διασυνοριακών συναλλαγών.
Οι Ηνωμένες Πολιτείες, όπου δραστηριοποιούνται κολοσσοί όπως η Amazon, η Apple, η Google και η Microsoft, θεωρούν ένα περιβάλλον χωρίς δασμούς για το ψηφιακό εμπόριο απαραίτητο για τη διατήρηση της ανταγωνιστικότητάς τους. Ως εκ τούτου, η αντιπροσωπεία τους, με επικεφαλής τον Εμπορικό Εκπρόσωπο Jamieson Greer, επέμεινε στην ανάγκη για μόνιμη παράταση και προειδοποίησε στη Γιαουντέ για πιθανές πολιτικές συνέπειες σε περίπτωση που δεν επιτευχθεί μια σταθερή συμφωνία.
Αντίθετα, αρκετές αναπτυσσόμενες χώρες έχουν υποστηρίξει ότι η επ' αόριστον συνέχιση του μορατόριουμ τις έχει στερήσει από μια πιθανή πηγή φορολογικών εσόδων . Υποστηρίζουν ότι, σε ένα πλαίσιο ταχείας ψηφιοποίησης, η φορολόγηση ορισμένων διεθνών υπηρεσιών ή λήψεων θα μπορούσε να τις βοηθήσει να χρηματοδοτήσουν υποδομές, ψηφιακή εκπαίδευση και προγράμματα ένταξης τεχνολογίας, χωρίς απαραίτητα να κλείσουν τις αγορές τους.
Επιπτώσεις στην Ευρώπη και την Ισπανία: κίνδυνοι και περιθώρια ελιγμών
Παρόλο που οι συζητήσεις λαμβάνουν χώρα στο παγκόσμιο πλαίσιο του ΠΟΕ, το αποτέλεσμα έχει άμεσες επιπτώσεις για την Ευρώπη και, κατ' επέκταση, για την Ισπανία , ιδίως στη συζήτηση σχετικά με τις δυνατότητες της Ισπανίας εντός της Ευρώπης . Η ΕΕ είναι μια από τις κορυφαίες αγορές στον κόσμο τόσο για την αποστολή όσο και για τη λήψη ψηφιακών υπηρεσιών, και οι εταιρείες της - από μεγάλες πλατφόρμες έως ΜΜΕ που εξάγουν λύσεις λογισμικού, πολιτιστικό περιεχόμενο ή διαδικτυακές επαγγελματικές υπηρεσίες - εξαρτώνται από ένα προβλέψιμο περιβάλλον για να λειτουργήσουν.
Αρχικά, η λήξη του μορατόριουμ δεν υποχρεώνει την Ευρωπαϊκή Ένωση να αλλάξει την πολιτική της. Το μπλοκ μπορεί να επιλέξει να διατηρήσει την πρακτική της να μην επιβάλλει τελωνειακούς δασμούς στις ηλεκτρονικές μεταδόσεις και να συνεχίσει να ρυθμίζει τον τομέα κυρίως μέσω εσωτερικών κανόνων, όπως ο Κανονισμός για τις Ψηφιακές Υπηρεσίες (DSA), ο Κανονισμός για τις Ψηφιακές Αγορές (DMA) ή οι κατευθυντήριες γραμμές για την ψηφιακή φορολογία και την προστασία των δεδομένων.
Ο κίνδυνος για τις ευρωπαϊκές εταιρείες προκύπτει εάν άλλοι εμπορικοί εταίροι αρχίσουν να δοκιμάζουν δασμούς σε ψηφιακές υπηρεσίες από την ΕΕ . Σε αυτό το σενάριο, το οπτικοακουστικό περιεχόμενο, τα βιντεοπαιχνίδια, το επιχειρηματικό λογισμικό και η διαδικτυακή εκπαίδευση θα μπορούσαν να αντιμετωπίσουν πρόσθετο κόστος ή απαιτήσεις σε βασικές αγορές στην Ασία, την Αφρική και τη Λατινική Αμερική. Αυτό θα επηρέαζε τόσο τις μεγάλες εταιρείες όσο και τις νεοσύστατες επιχειρήσεις που διαθέτουν τις υπηρεσίες τους εξ ολοκλήρου διαδικτυακά.
Για τους Ευρωπαίους καταναλωτές, ωστόσο, το άμεσο αποτέλεσμα μπορεί να είναι λιγότερο αισθητό, υπό την προϋπόθεση ότι η ΕΕ δεν θα υιοθετήσει νέους δασμούς. Αυτό θα μπορούσε να γίνει αισθητό στο αυξημένο κόστος ορισμένων εισαγόμενων ψηφιακών υπηρεσιών, εάν τρίτες χώρες αποφασίσουν να μετακυλίσουν τυχόν φόρους στις τελικές τιμές τους ή εάν ορισμένες πλατφόρμες αναπροσαρμόσουν τις προσφορές τους ανταποκρινόμενες σε μια πιο κατακερματισμένη αγορά, κάτι που αποτελεί επίσης ανησυχία για τους Ευρωπαίους καταναλωτές.
Σε αυτό το πλαίσιο, η Ευρωπαϊκή Ένωση αναμένεται να διαδραματίσει ενεργό ρόλο στις συνομιλίες που θα επαναληφθούν στη Γενεύη. Οι Βρυξέλλες έχουν από καιρό υποστηρίξει τη μεταρρύθμιση του ΠΟΕ και την υιοθέτηση σύγχρονων κανόνων για το ηλεκτρονικό εμπόριο, αλλά έχουν επίσης τονίσει ότι η διατήρηση ενός πλαισίου χωρίς δασμούς είναι το κλειδί για την παγκόσμια ανταγωνιστικότητα των ψηφιακών εταιρειών της και τη σταθερότητα των αλυσίδων αξίας που βασίζονται σε δεδομένα.
Μεταρρύθμιση του ΠΟΕ και τα επόμενα βήματα στη Γενεύη
Πέρα από το μορατόριουμ, η CM14 είχε στο τραπέζι ένα σύνολο κειμένων που στόχευαν στη δημιουργία ενός οδικού χάρτη για τη μεταρρύθμιση του ΠΟΕ . Ένα από τα βασικά ζητήματα ήταν ακριβώς η αναθεώρηση της αρχής της συναίνεσης ως του μοναδικού μέσου λήψης αποφάσεων, ενός συστήματος που πολλά μέλη -συμπεριλαμβανομένων αρκετών προηγμένων οικονομιών- πιστεύουν ότι έχει ουσιαστικά παραλύσει την ικανότητα του οργανισμού να ενημερώνει τους κανόνες του.
Στη Γιαουντέ, δεν επιτεύχθηκε συμφωνία επί ενός εγγράφου που να περιγράφει τα βασικά στοιχεία αυτής της μεταρρύθμισης, ούτε μπόρεσε να ενσωματωθεί επίσημα στο νομικό πλαίσιο του ΠΟΕ μια πολυμερής συμφωνία για τη διευκόλυνση των επενδύσεων για την ανάπτυξη , την οποία υποστήριξαν 129 χώρες που αντιπροσωπεύουν το 70% του παγκόσμιου εμπορίου. Η αντίθεση της Ινδίας στην ένταξη αυτού του κειμένου στους κανόνες του οργανισμού ανέδειξε για άλλη μια φορά τις εντάσεις μεταξύ εκείνων που υποστηρίζουν τις ευέλικτες πολυμερείς συμφωνίες και εκείνων που φοβούνται ότι υπονομεύουν τις θεμελιώδεις αρχές του πολυμερούς συστήματος.
Εν τω μεταξύ, μια ομάδα 66 μελών αποφάσισε να προχωρήσει ανεξάρτητα και να εφαρμόσει το πρώτο παγκόσμιο πλαίσιο κανόνων για το ψηφιακό εμπόριο μεταξύ τους , αποφεύγοντας έτσι το γενικό αδιέξοδο. Για ορισμένους αναλυτές, αυτό στέλνει ένα σαφές μήνυμα στις χώρες που έχουν καθυστερήσει την ατζέντα του ηλεκτρονικού εμπορίου: εάν αποτραπεί η επίτευξη συναίνεσης, όσες είναι πρόθυμες να το απελευθερώσουν θα προχωρήσουν σε μικρότερη κλίμακα.
Δεδομένης αυτής της κατάστασης, ο Γενικός Διευθυντής του ΠΟΕ πρότεινε τη μεταφορά όλων των κειμένων της Γιαουντέ στη Γενεύη ως βάση εργασίας για την προσπάθεια επίτευξης συμφωνιών στην επόμενη συνεδρίαση του Γενικού Συμβουλίου, η οποία αναμένεται τους επόμενους μήνες. Στόχος είναι να αποφευχθεί η σπατάλη της διαπραγματευτικής προσπάθειας που έχει επενδυθεί στο Καμερούν και να αξιοποιηθούν τα ήδη προετοιμασμένα σχέδια για την επίτευξη συμφωνίας με περισσότερο χρόνο και λιγότερη πίεση από το χρονοδιάγραμμα.
Όσον αφορά συγκεκριμένα το μορατόριουμ, ο ίδιος ο ΠΟΕ και μεγάλο μέρος του ιδιωτικού τομέα αναμένουν από τις αντιπροσωπείες να το επαναφέρουν στη Γενεύη, τουλάχιστον για περιορισμένο χρονικό διάστημα. Η πολιτική και επιχειρηματική πίεση είναι έντονη: πολλές χώρες πιστεύουν ότι το να αφήνεται ένας από τους λίγους σαφείς μοχλούς της παγκόσμιας ανάπτυξης - οι ψηφιακές υπηρεσίες - απροστάτευτος από την απειλή νέων δασμολογικών φραγμών είναι, σύμφωνα με τα λόγια του John Denton, δύσκολο να δικαιολογηθεί σε ένα ήδη εύθραυστο οικονομικό περιβάλλον.
Ενώ το αποτέλεσμα στη Γιαουντέ χρησιμεύει ως ένα σοβαρό κάλεσμα αφύπνισης για το πολυμερές εμπορικό σύστημα, προσφέρει επίσης ένα παράθυρο για να δούμε σε ποιο βαθμό τα μέλη του ΠΟΕ είναι πρόθυμα να προσαρμόσουν τους κανόνες τους στην πραγματικότητα του ηλεκτρονικού εμπορίου χωρίς να αποκλείουν τις αναπτυσσόμενες χώρες. Οι αποφάσεις που θα ληφθούν στη Γενεύη τους επόμενους μήνες θα καθορίσουν σε μεγάλο βαθμό τη σταθερότητα του νομικού πλαισίου που διέπει το παγκόσμιο ψηφιακό εμπόριο, στο οποίο η Ευρώπη, η Ισπανία και ο υπόλοιπος κόσμος επενδύουν ολοένα και περισσότερο την οικονομική τους δραστηριότητα.
